W Działdowie 28 maja odbyły się obchody 83. rocznicy męczeńskiej śmierci patronów Działdowa: abp. Antoniego Juliana Nowowiejskiego i bp. Leona Wetmańskiego. Nad ranem Grzegorz Mrowiński, burmistrz Działdowa, Andrzej Wiśniewski, zastępca burmistrza, ks. Szymon Chachulski, proboszcz parafii św. Katarzyny, Zenon Gajewski i Andrzej Rutecki, prezesi stowarzyszenia „Pamięć i Tożsamość” w Działdowie złożyli wiązanki kwiatów i zapalili znicze na symbolicznym grobie Męczenników Działdowskich.

Działdowscy bohaterowie

Kolejnym punktem obchodów była konferencja historyczna „Prawda i pamięć o ofiarach II wojny światowej”, która miała miejsce w Centrum Aktywności Organizacji Pozarządowych. Otwarcia dokonał Andrzej Rutecki i wprowadził zebranych gości w temat spotkania. Przypominał postać śp. ks. kan. Mariana Ofiary, kustosza Sanktuarium Męczenników Działdowskich, który wielokrotnie powtarzał, że „okupant niemiecki walczył z polskością i kościołem katolickim. Dla wielu duchownych i świeckich krzyż nałożony przez okupantów niemieckich i radzieckich stał się bramą do nieba. W początkowym czasie okupacji w Europie środkowo-wschodniej współpracowały dwa systemy polityczne, totalitarne, wrogie człowiekowi i Kościołowi rzymskokatolickiemu”.

Zenon Gajewski przypominał o historii ofiar Lager Soldau i obozu nakazowo-rozdzielczego NKWD. Po przemówieniach rozpoczęły się wykłady. Prelekcję „Ksiądz Jan Golędzinowski – duchowny, społecznik, radny Warszawy” wygłosiła dr Beata Michalec, zastępca dyrektora ds. Programowych Muzeum Niepodległości w Warszawie. Uczestnicy wysłuchali także referatu „ (Nie) pamięć Wąskiego Lasu” wygłoszonego przez Darię Zarodkiewicz, specjalistę ds. historii miasta i regionu w Centrum Dialogu Kulturowego „Dom Wesołka”. Janusz Piwowar oraz dr Mariusz Żuławnik z Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej zwrócili uwagę na płockie duchowieństwo jako ofiary KL Soldau.

Ocalić od zapomnienia

Po konferencji członkowie stowarzyszenia wraz z Adamem Wetmańskim złożyli wiązankę kwiatów przy pomniku ofiar niemieckiego i sowieckiego okupanta znajdującego się przy dawnym budynku koszarowym, który w czasie II wojny światowej był obozem najpierw niemieckim, a potem sowieckim.

Na wydarzeniu obecni byli m.in.: Krzysztof Aurast, wicestarosta działdowski, Janusz Kaczmarek, członek zarządu powiatu działdowskiego, Elżbieta Węglewska, radna powiatu, Sławomir Szarmacher i Waldemar Jurkowski, radni miasta Działdowo, Adam Wetmański, krewny biskupa Leona Wetmańskiego, Jerzy Buczyński, pomysłodawca Dnia Pamięci Ofiar Obu Totalitaryzmów na Warmii i Mazurach. Wykładów wysłuchała również młodzież szkolna z I Liceum Ogólnokształcącego w Działdowie.